De Stint-ramp: gebreken vastgesteld, oorzaak onbekend

Stand van zaken

Op 20 september 2018 botste een Stint met vijf jonge kinderen bij een spoorwegovergang in Oss tegen een trein. Vier kinderen kwamen om het leven. Een vijfde kind en de bestuurster raakten zwaargewond. De bestuurster verklaarde dat zij op verschillende manieren probeerde te stoppen, maar dat niets hielp. Getuigen ondersteunden haar lezing dat de Stint niet tot stilstand kwam.

Toch is nooit vastgesteld waarom het voertuig de overweg op reed. Camerabeelden lieten zien dat de Stint nog bewoog toen hij onder de spoorboom doorging. Het NFI onderzocht onder meer bedrading en motorcontroller. Er werden geen sporen gevonden van een defect of storing die al vóór de botsing aanwezig was. Een kortstondige elektromagnetische verstoring kon niet volledig worden uitgesloten, maar werd bij tests zeer onwaarschijnlijk geacht en verklaarde niet wat er die ochtend gebeurde. Het Openbaar Ministerie concludeerde daarom in 2020 dat de directe oorzaak onbekend bleef. De bestuurster en het kinderdagverblijf kregen geen strafrechtelijk verwijt. Openbaar Ministerie, 10 juli 2020

Los van die onbeantwoorde oorzaak kwamen wel ernstige tekortkomingen aan het licht. De Onderzoeksraad voor Veiligheid onderzocht niet de botsing zelf, maar het systeem waarmee de Stint en vergelijkbare voertuigen de weg op mochten. De categorie ‘bijzondere bromfiets’ was breed, de eisen waren minimaal en een effectieve veiligheidstoets ontbrak. Volgens de Raad moest een onafhankelijke keuringsinstantie over toelating beslissen. Onderzoeksraad voor Veiligheid, 16 oktober 2019

In februari 2026 oordeelde de rechtbank Oost-Brabant over de producenten en hun eigenaren. Van de achttien door het OM aangevoerde ‘schadelijkheden’ hielden er volgens de rechtbank twee stand: risico’s rond een breuk of slecht contact in de nuldraad en rond de terugkeerveer. Niet bewezen was dat de verdachten hiervan wisten. Zij werden daarom vrijgesproken van het bewust op de markt brengen van een schadelijk product. De rechtbank benadrukte tegelijk dat betere ontwerpkeuzes mogelijk en nodig waren geweest, ook al voldeed de Stint aan de regels waaronder hij in 2011 was toegelaten. Rechtbank Oost-Brabant, 13 februari 2026

De betrokkenen werden wel schuldig verklaard aan valsheid in geschrifte. In de toelatingsaanvraag stond ten onrechte dat een CE-markeringstraject was doorlopen; ook verklaringen dat Stints aan Europese richtlijnen voldeden waren volgens de rechtbank vals. Vanwege het tijdsverloop en het geringe nut van bestraffing legde de rechtbank geen straf op. Het OM, dat gevangenisstraffen van vijf jaar en vier maanden en boetes voor de bedrijven had geëist, stelde hoger beroep in. Daardoor is de strafzaak nog niet definitief afgerond. NOS, 27 februari 2026

Het stelsel is intussen veranderd. Sinds 1 januari 2024 beslist de RDW als onafhankelijke instantie over nieuwe nationale typegoedkeuringen voor bijzondere bromfietsen. De huidige BSO-bus verschilt op wezenlijke veiligheidspunten van de oude Stint en heeft onder meer veiligheidsgordels, een voertuigidentificatienummer, een kenteken en maximaal acht zitplaatsen. RDW, 1 juli 2025

Wat veranderde ons beeld?

Technische kwetsbaarheid bleek geen bewezen ongevalsoorzaak

Kort na de ramp lag een technisch falen voor de hand: de bestuurster zei dat de Stint niet stopte en latere rapporten beschreven zwakke plekken in het voertuig. Het uitgebreide toedrachtonderzoek vond echter geen vooraf aanwezige storing in het ongevalsvoertuig. Dat maakt de gemelde ervaring van de bestuurster niet onjuist, maar betekent wel dat de stap van ‘niet kunnen stoppen’ naar één aantoonbaar defect niet kan worden gezet.

Ook de strafrechter maakte dit onderscheid. Dat een nuldraad of terugkeerveer onder bepaalde omstandigheden gevaar kon opleveren, bewijst niet dat dit bij de botsing gebeurde. Veiligheidsgebrek, ongevalsoorzaak en strafrechtelijke schuld zijn drie afzonderlijke vragen.

De blik verschoof van één voertuig naar een gebrekkig stelsel

Aanvankelijk draaide het debat vooral om de Stint. Het onderzoek van de Onderzoeksraad liet zien dat het voertuig via een toelatingsroute op de weg was gekomen waarin weinig eisen golden en geen effectieve, onafhankelijke veiligheidstoets bestond. Het ongeval werd daarmee ook een systeemzaak: de overheid had innovatie snel toegelaten zonder vooraf helder vast te leggen welk veiligheidsniveau nodig was.

Die conclusie kreeg een tastbaar gevolg. De RDW beoordeelt sinds 2024 zelf aanvragen voor nationale typegoedkeuring van bijzondere bromfietsen. Dat is een structurele verandering in wie de veiligheid toetst en beslist, al zegt die hervorming niets over de precieze oorzaak van de ramp.

Bestuurlijke en strafrechtelijke verantwoordelijkheid vielen uiteen

De toelatingsdocumenten bleken onjuiste verklaringen te bevatten en de rechtbank vond dat de Stint veiliger had kunnen en moeten zijn. Toch volgde geen veroordeling voor het bewust verkopen van een schadelijk product. Voor die aanklacht moest bewezen worden dat de verdachten de relevante schadelijkheid kenden. Volgens de rechtbank ontbrak dat bewijs.

Het resultaat in eerste aanleg is daardoor gemengd: schuldig aan valsheid in geschrifte, maar vrijspraak op de aanklacht die het nauwst aan de veiligheid van het voertuig en de ramp was verbonden. Omdat het OM hoger beroep heeft ingesteld, kan dat juridische oordeel nog veranderen.

Wat weten we nog niet?

Waarom reed de Stint de overweg op? Het voertuig bleef bewegen en de bestuurster probeerde te stoppen, maar het technisch onderzoek leverde geen definitief mechanisme op. Een antwoord zou nieuw, betrouwbaar technisch of ander bewijs vereisen. Na zoveel jaren is onzeker of dat nog beschikbaar komt.

Welke betekenis geeft het hof aan de technische tekortkomingen? De rechtbank zag twee schadelijke eigenschappen, maar geen bewijs dat de verdachten daarvan wisten. In hoger beroep moet blijken of het hof de feiten, de kennis van de producenten en de juridische maatstaf hetzelfde beoordeelt.

Blijft de schuldigverklaring zonder straf overeind? Ook dat oordeel maakt deel uit van de nog niet definitieve zaak. Pas na het hoger beroep, en eventueel cassatie, staat vast welke strafrechtelijke gevolgen de onjuiste toelatingsdocumenten krijgen.

Hoe liep het af?

Nog niet volledig. De directe oorzaak van de ramp is onbekend gebleven en de strafzaak loopt in hoger beroep. In eerste aanleg zijn de producenten en hun eigenaren vrijgesproken van het bewust op de markt brengen van een schadelijk product. Zij zijn wel schuldig verklaard aan valsheid in geschrifte, maar kregen geen straf.

De ramp had wel blijvende gevolgen. De oude Stint verdween van de weg, een aangepaste BSO-bus kwam onder strengere voorwaarden terug en de toelating van nieuwe bijzondere bromfietsen werd bij de RDW ondergebracht. De huidige BSO-bus heeft veiligheidsvoorzieningen die op de oude Stint ontbraken. Daarmee is het stelsel veranderd, terwijl de centrale vraag naar de precieze toedracht van 20 september 2018 onbeantwoord blijft.

Tijdlijn

20 september 2018 — Botsing op de spoorwegovergang. Een trein raakt een Stint met vijf kinderen en een begeleidster in Oss; vier kinderen overlijden en twee inzittenden raken zwaargewond.

2 oktober 2018 — Stint van de weg. De minister schorst de aanwijzing van de Stint als bijzondere bromfiets; de toelating wordt later ingetrokken.

16 oktober 2019 — Toelatingsstelsel faalde. De Onderzoeksraad concludeert dat minimale eisen en het ontbreken van een effectieve veiligheidstoets grote tekortkomingen waren.

10 juli 2020 — Oorzaak blijft onbekend. Het OM meldt dat het uitgebreide toedrachtonderzoek geen definitieve oorzaak en geen vooraf aanwezige technische storing heeft aangetoond.

3 november 2020 — Aangepaste BSO-bus toegelaten. Een nieuwe versie van het voertuig mag onder aangescherpte voorwaarden weer de weg op.

1 januari 2024 — RDW wordt onafhankelijke toelater. Nieuwe bijzondere bromfietsen krijgen voortaan een nationale typegoedkeuring van de RDW.

13 februari 2026 — Vrijspraak op de hoofdklacht. De rechtbank spreekt de betrokkenen vrij van het bewust verkopen van een schadelijk product, maar verklaart hen schuldig aan valsheid in geschrifte zonder straf op te leggen.

27 februari 2026 — OM gaat in hoger beroep. Het OM zegt zich niet te kunnen verenigen met de overwegingen en conclusies van de rechtbank.

Bronnen en actualiteitscontrole

Dit dossier is gecontroleerd tot en met 26 september 2026. De directe toedracht is gebaseerd op het strafrechtelijk onderzoek van het Openbaar Ministerie; het oordeel over het toelatingsstelsel op het rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Voor de strafrechtelijke stand is de uitspraak van de rechtbank gebruikt, aangevuld met de bevestiging van het hoger beroep. De actuele toelatingspraktijk is gecontroleerd bij de RDW en de Rijksoverheid. Het hoger beroep is nog niet inhoudelijk behandeld, zodat het vonnis van februari 2026 niet als einduitspraak is beschreven. Rijksoverheid, geraadpleegd 26 september 2026